Help je kat in rui Waarmee kan jij je kat door de verschillende seizoenen helpen?

Eigenlijk zijn er niet zo veel verschillen:

• Slapen: Net als hun wilde voorouders slapen huiskatten veel, het liefst zo’n 16 tot 20 uur per dag.

• Vleeseters: Beide soorten zijn echte carnivoren. In een vorige blog, Is voeding echt zo belangrijk ging ik hier samen met Chantal van “Davids Voerbak” dieper op in.

• Jachtinstinct: Dit instinct krijg je er gratis bij als je een kat in huis neemt. Jagen, sluipen, en aanvallen zijn vaardigheden die elke kat van nature bezit.

• Vachtverzorging: Katten besteden dagelijks 2-3 uur aan het verzorgen van hun huid en vacht. De vacht beschermt niet alleen tegen zonlicht, warmte en kou, maar ook tegen parasieten en andere invloeden van buitenaf. Een gezonde huid en vacht zijn belangrijk om kale plekken en andere vachtproblemen te voorkomen. Meer hierover lees je in mijn blog: “Hoe kan ik het beste voor de vacht van mijn kat zorgen?

Katten zijn van nature hygiënische dieren en een gezonde kat zal regelmatig zijn huid en vacht verzorgen door te likken.

Het Winterseizoen in Nederland: de dikke wintervacht van katten

Ja, inderdaad, ik noem hier nu specifiek Nederland, want niets is zo veranderlijk als het weer, helemaal hier in dit kleine kikkerlandje. Kijk bijvoorbeeld naar dit jaar, 2024. Het was nat, heel erg nat. We hebben tot ver in de lente nat weer gehad. Het was niet echt koud, maar ook niet echt warm. Eigenlijk werd het pas droger en warmer weer eind juli. Dit droge weer hield aan tot eind september, waarna het weer regelmatig begon te regenen. Al die regen is natuurlijk een probleem, niet alleen voor onze tuinen en huizen waar kelders vollopen met water, maar ook voor de vachten van onze lieve katten. Wanneer jouw kat graag buiten komt, net zoals die van mij, en steeds natgeregend thuiskomt, levert dat logischerwijs vachtproblemen op. Vooral bij buitenkatten, die door de wisselende weersomstandigheden meer last kunnen hebben van verharen dan binnenkatten, kunnen natte vachten de huidlagen aantasten. Dit kan leiden tot vachtproblemen zoals kale plekken, omdat de verschillende huidlagen essentieel zijn voor een gezonde haarcyclus en vachtstatus. Hiermee bedoel ik problemen bij halflangharige katten, zoals Noorse Boskatten, Maine Coons, Ragdolls en Britse Langharen. Bij een Europese korthaar zal regen niet veel doen met de vacht, behalve dat deze nat wordt.

Terug naar de vier seizoenen

Stel dat we nu gewoon teruggaan naar vier seizoenen: lente, zomer, herfst en winter. Bij katten zou dat als volgt werken:

De vachtcyclus van een kat bestaat uit verschillende fases: de groeifase, overgangsfase, rustfase en loslaatfase. Voor katten geldt dat deze cyclus uniek is en afhankelijk van ras, seizoen en licht. De haargroei wordt beïnvloed door daglicht en temperatuur, wat de belangrijkste oorzaak is van de rui. Katten verharen meestal twee keer per jaar, in het voorjaar en de herfst, waarbij ze hun dikke wintervacht verliezen en vervangen door een dunnere zomervacht of juist een nieuwe, dikke wintervacht aanmaken voor bescherming tegen de kou. Buitenkatten ontwikkelen vaak een vollere ondervacht en dikkere wintervacht dan binnenkatten, omdat ze meer worden blootgesteld aan temperatuurwisselingen. Binnenkatten daarentegen verharen vaak het hele jaar door, omdat ze door constante binnentemperatuur en kunstlicht in een soort chronische ruiperiode blijven.

Je hebt namelijk vier verschillende haargroeifases bij een kat:

1. De groeifase

Deze vindt vaak plaats in het voorjaar. Er komen nieuwe haren, die door de haarzakjes worden geproduceerd. Net zoals bij planten hebben haren zonlicht nodig om te groeien. Bij langharige katten, zoals een Pers of Maine Coon, duurt deze fase langer dan bij kortharige katten. De ondervacht, die zacht en isolerend is, groeit vooral bij buitenkatten extra dik aan als voorbereiding op de winter.

2. De overgangsfase

De haren komen langzaam omhoog. In deze fase worden oude haren vervangen door nieuwe, wat zorgt voor een gezonde vacht.

3. De rustfase

Dit is de fase waarin veel kattenvachten zich nu bevinden, in de winter. Het is donker, er is weinig zonlicht, en de temperaturen liggen laag. De dikke wintervacht beschermt de kat tegen kou.

4. De loslaatfase (rui)

Dit is bij iedereen die een kat heeft wel bekend: het betekent dat je dagelijks kan stofzuigen, want overal vind je kattenharen. Tijdens de ruiperiode, die meestal 4 tot 8 weken duurt, verliezen katten hun oude haren in etappes, zodat de huid altijd beschermd blijft. Katten verharen dan extra veel, wat kan leiden tot losse haren, dode haren en haarballen. Binnenkatten kunnen deze fase het hele jaar door ervaren.

Niet alleen de haren, maar ook de nagels van een kat kennen een groeicyclus met verschillende fases. Voor kittens geldt dat ze worden geboren met alleen dekhaar; hun vacht ontwikkelt zich in de eerste levensjaren verder, waarbij de overgang van kittenvacht naar volwassen vacht plaatsvindt. In mijn blog “Hoe kan ik het beste voor de vacht van mijn kat zorgen?” kun je lezen dat de vacht onder andere uit wol- en dekharen bestaat. Deze zullen nooit tegelijk in dezelfde loslaatfase (rui) zitten.